BABAMIN KANATLARI’NDA “YOKLUĞUN ESTETİĞİ” YA DA “ÖLÜMÜN İMGESİ(ZLİĞİ)”
Yort Kitap ile Türkiye’de Sinema Yayıncılığı Üzerine
Nisan , 2022
BİR AKSANLI SİNEMA ÖRNEĞİ OLARAK ANNEMİN ŞARKISI
Mayıs , 2022
Birincil Dil Türkçe
Konular Sanat
Bölüm Makale
Yazarlar

Hayriye KAPUSUZ (Sorumlu Yazar)
İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ
0000-0003-2623-2486
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 25 Nisan 2022
Yayınlandığı Sayı Yıl 2022, Cilt 13, Sayı 1

Sinema çalışmalarında film, kendi kapsamı dışındaki soruları yanıtlamak için bir araç ya da kendine içkin görsel-işitsel ve estetik nitelikleriyle düşünceyi inşa eden “eyleyen” olarak konumlandırılmaktadır. Filmin, varsayılan gerçekliğin bir temsili olduğu yaklaşımından hareket eden söylem ve temsil odaklı analiz yöntemleri, görsel-işitsel öğeleri önsel olarak belirlenen anlamın ileticileri olarak kabul etmekte, görüntüyü dil ve gösterge sisteminin işleyişine tabi tutmaktadır. Görsel dönemeç ve yeni materyalizm yaklaşımları ise dil ve logos odaklı temsilci düşünceyi sorunsallaştırmaları bakımından aynı epistemolojik sorgulamadan hareket eder. Bu sorgulama, nesne ve özne arasında yapılan ayrım, epistemoloji ve ontoloji arasındaki ilişki ve bunlara bağlı olarak bilgi üretim pratiklerimiz üzerine düşünmeye yöneltmektedir. Bu çalışmada, görsel dönemeç ve yeni materyalizm yaklaşımlarının film analiz yöntemleri için sundukları imkanlar, Kıvanç Sezer’in Babamın Kanatları (2016) adlı filminin analizi çerçevesinde tartışılmıştır. Görüntü tabanlı analiz ile araştırma pratiği arasındaki etkileşimden oluşan araştırma kategorilerinden biri olan “Yokluğun Estetiği” ya da “Ölümün İmgesi(zliği)” başlıklı analiz kategorisine odaklanılmıştır. Filmin içeriğinden ve söyleminden uzaklaşmayı deneyerek görüntünün kendisine yönelen analiz yöntemi, sinematografik bir operasyon olarak alan/alan-dışı düzenlemelerinin varlık-yokluk diyalektiğini, imgeleştirilemeyen (işçi) ölüm(ü) olgusunu ve ölüm kavramını/düşüncesini kurduğunu ortaya çıkarmıştır. Bununla birlikte yeni materyalizmin kabullerinden hareketle film üzerine/film ile yürütülen araştırma sürecinin, pratiğinin ve ortamının görme ve algılama biçimleri ve dolayısıyla bulguları üzerine etkilerinin yansıtılması, görüntünün araştırma nesnesi ile araştırma yöntemi arasındaki konumu üzerine düşünmeye yöneltmiştir. Temsil ile temsil eleştirisi, metin/logos ile görüntü arasındaki işleyiş farklılığından, görüntü ve algı arasındaki ilişkiden hareket eden araştırma, görüntü merkezli bir çözümleme yönteminin dil ve göstergebilimsel bir araştırmaya kıyasla ne tür bilgi farklılıkları oluşturduğuyla, görüntünün bilgisiyle ilgilenmektedir.

Yeni materyalizm, görsel dönemeç, film estetiği, film analiz yöntemleri

Türkçe